Aktywność fizyczna
NEAT (spontaniczna aktywność ruchowa)
NEAT (non-exercise activity thermogenesis) to energia wydatkowana na każdą aktywność fizyczną poza snem, jedzeniem i celowym treningiem — np. chodzenie, stanie, prace domowe czy nerwowe poruszanie się.
Co to jest?
Termin NEAT ukuł endokrynolog James A. Levine, definiując go jako wydatek energetyczny wszelkiej aktywności innej niż sen, jedzenie i sport — obejmuje chodzenie do pracy, pisanie na klawiaturze, prace ogrodowe, prace domowe i nerwowe poruszanie się. NEAT jest jednym z czterech głównych komponentów całkowitego dobowego wydatku energetycznego, obok podstawowej przemiany materii, termicznego efektu pożywienia i celowej aktywności sportowej.
Dlaczego jest ważne?
NEAT jest najbardziej zmiennym komponentem wydatku energetycznego między osobami — różnice sięgają nawet 2000 kcal dziennie między osobami o podobnej masie ciała, w zależności od stylu życia i środowiska pracy. To czyni go istotnym, choć często pomijanym elementem bilansu energetycznego i, pośrednio, zdrowia metabolicznego.
Co wiemy na pewno
Badania z użyciem metody wody podwójnie znakowanej (złoty standard pomiaru wydatku energetycznego) potwierdzają, że NEAT stanowi istotny, zmienny osobniczo składnik całkowitego wydatku energetycznego, kształtowany zarówno przez czynniki środowiskowe (charakter pracy, urbanizacja), jak i biologiczne (masa ciała, płeć) (Levine, 2004).
Co jest prawdopodobne
Prawdopodobnie ograniczenie NEAT związane ze współczesnym, siedzącym trybem życia przyczynia się do rosnącej częstości nadwagi i otyłości w populacjach uprzemysłowionych, niezależnie od poziomu zaplanowanej aktywności sportowej.
Co wymaga dalszych badań
Potrzebne są długoterminowe badania oceniające bezpośredni związek NEAT ze wskaźnikami zdrowego starzenia i długością życia (nie tylko z masą ciała), a także skuteczne, trwałe strategie zwiększania NEAT w warunkach pracy biurowej.
Bibliografia
- Levine JA Nonexercise activity thermogenesis (NEAT): environment and biology Am J Physiol Endocrinol Metab. 2004 doi:10.1152/ajpendo.00562.2003 PMID:15102614
Treści mają charakter edukacyjny i nie zastępują konsultacji lekarskiej ani diagnostyki.